Brabantse vergunningenstop vanwege stikstof hield aan

◆1 bron

Deel

De Brabantse vergunningenstop vanwege stikstof hield na drieënhalf jaar nog steeds aan. In september 2026 lagen er 1.713 aanvragen op besluit te wachten. Bijna alle aanvragen hadden betrekking op boeren; ook infrastructuur- en industrieprojecten werden geraakt. De stop begon in maart 2023 nadat uit onderzoeken naar verluidt was gebleken dat beschermde Natura 2000-gebieden in de provincie er zo slecht voorstonden dat nieuwe stikstofvergunningen juridisch mogelijk geen stand zouden houden. De stop gold binnen een straal van 25 kilometer rond Natura 2000-gebieden en besloeg daarmee feitelijk vrijwel de hele provincie. Sinds het begin waren er vrijwel geen vergunningen verleend, hoewel aanvragen nog wel werden behandeld. Het aantal nieuwe aanvragen daalde van 286 in 2023 naar 69 in 2025. ASML werd genoemd als een zeldzame uitzondering die een stikstofvergunning kreeg.

De provincie breidde haar eigen stikstofmaatregelen uit. Daarbij ging het onder meer om het intrekken van ongebruikte stikstofruimte in vergunningen, beperkingen op bemesting op provinciale grond en de verplichting voor boeren om verouderde stallen in stand te houden. Volgens de berichtgeving daalde de uitstoot, maar niet snel genoeg, en bleef Brabant Den Haag oproepen om met plannen en geld te komen. Een landelijk pakket zou moeten mikken op een uitstootreductie van 42 tot 46 procent in 2035, maar de vergunningencrisis was daarmee nog niet opgelost. Als vergunningverlening eind 2027 weer mogelijk zou worden, kan Brabant volgens de berichtgeving met een nieuwe beperking op lozingsvergunningen te maken krijgen, omdat de provincie niet zou voldoen aan de eisen van de Europese Kaderrichtlijn Water voor de beschikbaarheid en kwaliteit van water.

Meer over dit verhaal

Politiek

Kabinet presenteert aangepast stikstofbeleid

20 bronnen

Het kabinet heeft na overleg met boerenorganisaties het aangepaste stikstofbeleid gepresenteerd. Provincies krijgen tot september 2028 de tijd om gebiedsgerichte plannen rond stikstofgevoelige natuur op te stellen, met ruimte om de omvang van de gebieden en de benodigde maatregelen te bepalen, terwijl de reductiedoelen voor 2035 blijven gelden. Als provincies geen plannen maken, kunnen landelijke maatregelen gaan gelden. De berichten verschillen over de vraag of de eerder voorgestelde zones van 500 en 1.000 meter als terugvaloptie blijven bestaan of voorlopig zijn losgelaten. Het kabinet wil ook de verhoging van de rekenkundige ondergrens vervroegen naar 1 juli 2027, zodat projecten met geringe stikstofuitstoot geen vergunning meer hoeven aan te vragen. Boerenorganisaties bleven kritisch: LTO noemde het pakket minder slecht, maar nog lang niet voldoende, en stelde dat de onzekerheid voor boeren niet is weggenomen. Minister Jaimi van Essen zei dat de wijzigingen geen afzwakking van het beleid zijn.

Politiek

Uitstel en aanpassingen van de stikstofplannen van Van Essen

7 bronnen

Landbouwminister Jaimi van Essen stelde de geplande uitwerking van de stikstofplannen van het kabinet uit na verdere gesprekken met boerenorganisaties, die een brief aan de ministerraad zouden sturen. Jonge boeren hadden gedreigd de gesprekken te verlaten als de plannen niet werden aangepast, terwijl de Agrarische Alliantie teleurgesteld reageerde op de afwijzing van haar alternatieve plan door de minister. Een brede groep Overijsselse gemeenten, waterschappen, natuurorganisaties, landgoedeigenaren en ondernemers- en boerenorganisaties vroeg om ruimte om af te wijken van de eerder aangekondigde algemene regels. Van Essen bood provincies vervolgens ruimte voor maatwerk en afwijkingen van de regels uit juni, mits de stikstofuitstoot voldoende daalt. Ook erkende hij de kritiek van de Nationale ombudsman dat het overheidsbeleid tegenover boeren en tuinders te vaak is veranderd en onbetrouwbaar is geweest. Los daarvan riep hij melkveehouders op ervoor te zorgen dat hun fosfaatrechten overeenkomen met het aantal koeien dat zij houden en uiterlijk aan het eind van het jaar aan de regels te voldoen; bij niet-naleving dreigen boetes of gevangenisstraf.

Belasting, toeslagen en kosten van levensonderhoud

Kabinet stelt hervorming van box 3 uit in aangepast belastingplan

26 bronnen

Het kabinet heeft een aangepast Belastingplan 2027 vastgesteld en zonder voorafgaande afspraak die een parlementaire meerderheid verzekert naar de Tweede Kamer gestuurd. Het pakket bevat €1,5 miljard aan koopkrachtmaatregelen, schrapt voor volgend jaar de voorgestelde vrijheidsbijdrage van €347 miljoen, behoudt de aftrek van specifieke zorgkosten en stelt een hoger btw-tarief voor bloemen uit. Ook wordt extra geld voorgesteld voor politie, justitie en plannen rond AI. Het kabinet zegt steun te zoeken bij partijen aan zowel de linker- als rechterkant, maar die steun is nog onzeker. De voorgenomen hervorming van box 3 naar een stelsel op basis van het werkelijk rendement is na zeer kritisch advies van de Raad van State met een jaar uitgesteld. Het kabinet mikt nu op invoering in 2029 en houdt alleen ruimte voor invoering in 2028 als dat uitvoerbaar blijkt. De Raad van State had geadviseerd het voorstel in te trekken en de invoering tot 2030 uit te stellen, vanwege zorgen over de uitvoerbaarheid voor de Belastingdienst en banken. Het uitstel kost de schatkist naar verwachting miljarden, maar een precies bedrag is nog niet bekendgemaakt. De Tweede Kamer debatteert de volgende dag over het belastingplan; de behandeling van het voorstel voor box 3 staat nog steeds voor de daaropvolgende maandag gepland.

Wetenschap

Rapport van de Algemene Rekenkamer over Nederlandse veengebieden

3 bronnen

De Algemene Rekenkamer meldde dat de natuurdoelen voor veengebieden niet worden gehaald. Van de 173 onderzochte gebieden verkeerden er slechts 18 in voldoende staat, ondanks de €2 miljard die tussen 2021 en 2030 is uitgetrokken om de gebieden te versterken. De Rekenkamer noemde verdroging, slechte waterkwaliteit, stikstof en invasieve exoten als bedreigingen. Volgens de Rekenkamer zijn maatregelen binnen de gebieden alleen onvoldoende en zijn ook bufferzones eromheen nodig, maar zijn de verantwoordelijkheden daar verdeeld over provincies, gemeenten, waterschappen, het Rijk en private partijen. Tegenstrijdige belangen, waaronder landbouw, recreatie, woningbouw en wegenbouw, vergroten de druk en versnipperen de gebieden. De Rekenkamer stelde dat de minister voor natuur een beperkte rol heeft gespeeld en waarschuwde dat de doelen voor veengebieden en andere natuurgebieden zonder krachtiger optreden in gevaar zijn.